Ninh Bình: Cải cách quản lý sản xuất chăn nuôi từ 2026, chuyển dịch sang 'hậu kiểm', bước đi đầy táo bạo

MTXH - Từ 1/1/2026, ngành chăn nuôi chính thức vận hành theo cơ chế quản lý mới dựa trên Luật số 146/2025/QH15. Điểm cốt lõi của cuộc cải cách này là xóa bỏ tư duy “xin – cho” ở khâu tiền kiểm, thay thế bằng hệ thống hậu kiểm số hóa, giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí và rút ngắn thời gian đưa sản phẩm ra thị trường.

Bước ngoặt từ mô hình quản lý tích hợp

Theo Sở Nông nghiệp & Môi trường tỉnh Ninh Bình, một trong những thay đổi mang tính chiến lược là việc kiện toàn bộ máy quản lý. Theo quy định mới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (tại địa phương là Sở Nông nghiệp và Môi trường) sẽ là cơ quan đầu mối thống nhất.

Việc tích hợp này không chỉ giúp đồng bộ hóa các tiêu chuẩn chăn nuôi với bảo vệ môi trường mà còn loại bỏ tình trạng chồng chéo thủ tục. Đặc biệt, quyết định bãi bỏ thủ tục “công bố hợp quy” đối với thức ăn chăn nuôi và sản phẩm xử lý chất thải được đánh giá là một "cú hích" lớn, tháo gỡ rào cản hành chính bấy lâu nay cho các đơn vị sản xuất.

3 "Điểm cộng" lớn cho doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới

Cơ chế tự công bố thông tin trên nền tảng số mang lại những lợi ích sát sườn:

• Lưu hành sản phẩm siêu tốc: Doanh nghiệp chỉ cần cập nhật thông tin lên cổng điện tử chuyên ngành là có thể triển khai sản xuất, kinh doanh ngay mà không cần chờ đợi phê duyệt văn bản giấy.
• Cắt giảm chi phí tuân thủ: Chu kỳ đánh giá điều kiện sản xuất được nới rộng đáng kể. Đối với các cơ sở áp dụng tiêu chuẩn ISO hoặc GMP, thời hạn này có thể lên tới 60 tháng/lần, giảm bớt gánh nặng thanh tra định kỳ.
• Khơi thông nguồn lực sáng tạo: Cơ chế mới ưu tiên công nhận giống vật nuôi thông qua kết quả nghiên cứu khoa học công nghệ, khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư sâu vào R&D.

Tự chủ đi đôi với trách nhiệm: 4 yêu cầu "vàng" đối với doanh nghiệp

Chuyển sang "hậu kiểm" đồng nghĩa với việc Nhà nước đặt niềm tin vào sự tự giác của doanh nghiệp, nhưng đồng thời cũng siết chặt kỷ luật thông qua dữ liệu số. Sở Nông nghiệp và Môi trường khuyến cáo các đơn vị cần chủ động thực hiện:

• Chuẩn hóa Tiêu chuẩn cơ sở (TCCS): Xây dựng bộ tiêu chuẩn riêng cho từng sản phẩm, đảm bảo tính minh bạch và khả năng kiểm chứng khi có đoàn thanh tra.
• Vận hành hệ thống kiểm soát nội bộ: Quy trình từ nguyên liệu đầu vào đến thành phẩm phải được lưu mẫu và lập hồ sơ chặt chẽ.
• Số hóa truy xuất nguồn gốc: Toàn bộ dữ liệu về giống, thức ăn, thuốc thú y phải được lưu trữ điện tử tối thiểu 1 năm sau chu kỳ nuôi.
• Minh bạch trên hệ thống quốc gia: Việc cập nhật mã số định danh cơ sở lên hệ thống dữ liệu lớn (Big Data) của ngành là điều kiện tiên quyết để hưởng các chính sách hỗ trợ từ Nhà nước.

Hướng tới nền chăn nuôi minh bạch và bền vững

Việc chuyển dịch từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm” không phải là nới lỏng quản lý, mà là chuyển đổi sang phương thức quản lý hiện đại, dựa trên quản trị rủi ro.

Sở Nông nghiệp và Môi trường khẳng định sẽ luôn đồng hành, hướng dẫn và tạo điều kiện thuận lợi nhất để cộng đồng doanh nghiệp thích ứng nhanh chóng với quy định mới, cùng xây dựng một hệ sinh thái chăn nuôi phát triển bền vững và đủ sức cạnh tranh.

Ngọc Sơn