Giải pháp cho nguy cơ ô nhiễm môi trường và mất an toàn giao thông của Trạm trộn Bê tông từ thực trạng ở xã Vĩnh Thành (Phú Thọ).

Trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và mở rộng hạ tầng giao thông, tỉnh Phú Thọ đang đứng trước nhiều cơ hội phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, đi cùng với tốc độ đô thị hóa nhanh là những áp lực ngày càng lớn về ô nhiễm môi trường và mất an toàn giao thông. Đây không còn là vấn đề riêng của ngành tài nguyên môi trường hay lực lượng giao thông, mà đã trở thành bài toán phát triển bền vững của toàn địa phương.

Phú Thọ hiện là cửa ngõ kết nối vùng trung du và miền núi phía Bắc với đồng bằng Bắc Bộ, có nhiều tuyến giao thông huyết mạch như Quốc lộ 2, Quốc lộ 32, đường Hồ Chí Minh, tuyến đường sắt Hà Nội – Lào Cai cùng hệ thống sông Hồng, sông Lô, sông Đà. Sau quá trình mở rộng không gian phát triển, lưu lượng phương tiện và hoạt động vận tải gia tăng mạnh, kéo theo nguy cơ tai nạn giao thông và ô nhiễm môi trường ngày càng phức tạp.

Ngành sản xuất và kinh doanh trạm trộn bê tông tươi hiện nay đang giúp đỡ rất nhiều cho các chủ đầu tư trong lĩnh vực xây dựng hạ tầng, nó không chỉ giúp các công trình đẩy nhanh được tiến độ thi công, mà còn giúp giảm chi phí và nhân công, nhất là các tỉnh lân cận Hà Nội như tỉnh Phú Thọ. Tuy nhiên, hoạt động sản xuất và kinh doanh bê tông tươi cũng cần được kiểm soát chặt chẽ để tránh những xảy ra những vấn đề như ô nhiễm môi trường, phá nát hệ thống giao thông với những xe bồn chứa lớn cũng như tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

 Một ví dụ điển hình tại xã Vĩnh Thành, tỉnh Phú Thọ, trạm trộn bê tông Việt Xuân do Công ty TNHH MTV Xây dựng Lương Bằng, có trụ sở tại Thôn Việt An, xã Việt Xuân, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc cũ. Nay là thôn Việt An, xã Vĩnh Thành, tỉnh Phú Thọ đang trở thành điểm nóng về việc sản xuất, vận chuyển bê tông tươi đi tiêu thụ. Hàng ngày, các xe bồn, xe tải trọng lớn của trạm trộn thường xuyên ra vào tấp nập, tiềm ẩn những nguy cơ mất an toàn giao thông và ô nhiễm môi trường cho người dân nơi đây.

Theo ghi nhận Trạm trộn Bê tông Việt Xuân được xây dựng, lắp ráp với quy mô rộng hàng nghìn mét vuông ở ngay ven sông, trên khu đất của Xí nghiệp khai thác cát sỏi Sông Lô. Trạm bê tông Việt Xuân có quy mô lớn, được xây dựng bài bản. Tại đây, có đầy đủ phương tiện, vật liệu phục vụ kinh doanh như nhà điều hành xây kiên cố, máy xúc, trạm trộn, xe tải, xe bồn, bãi tập kết cát, sỏi…

Theo Nghị định 16/2022/NĐ-CP đã quy định cụ thể: Đối với các công trình xây dựng trên đất không đúng mục đích sử dụng đất theo quy định của pháp luật đất đai thì xử phạt theo quy định tại nghị định của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai.

Trạm trộn Bê tông Việt Xuân án ngữ trên khu đất rộng hàng nghìn mét vuông ven sông
(Ảnh: Bê tông Việt Xuân)

Trạm trộn bê tông trái phép Việt Xuân tại thôn Việt An, xã Vĩnh Thành, tỉnh Phú Thọ

Được biết, thôn Việt An đã về đích nông thôn mới kiểu mẫu nên nhiều đường được đầu tư rất đẹp, tuy nhiên hàng ngày các xe bồn, xe tải với trọng tải lớn di chuyển qua làm nguy cơ hư hỏng, xuống cấp là rất cao, ảnh hưởng lớn đến việc tham gia giao thông của người dân nơi đây.

Tuyến đường nông thôn mới kiểu mẫu được nhà nước đầu tư phục vụ đi lại, sản xuất cho người dân thôn Việt An,
phải oằn mình cõng đoàn xe của trạm trộn không phép.

Xe bồn, xe tải trọng lớn thường xuyên ra vào trạm trộn trên tuyến đường “nông thôn mới kiểu mẫu”

Theo ông Trần Văn Lợi – Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Thành xác nhận: “Trạm trộn bê tông Việt Xuân đến thời điểm này vẫn chưa được cấp phép hoạt động”. Khi được hỏi về mức độ ảnh hưởng của trạm bê tông không phép đến đời sống người dân, Phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Thành cho biết: “phía doanh nghiệp thì chấp hành rất tốt giờ giấc bán hàng cũng như công tác đảm bảo môi trường bằng cách tưới nước, rửa đường thường xuyên. Đến thời điểm này, chính quyền xã chưa nhận được phản ánh nào của người dân về ô nhiễm môi trường”. Là một trạm bê tông chưa được cấp phép hoạt động, chưa có báo cáo đánh giá tác động môi trường, mật độ xe ra vào bến bãi cao… lại được khẳng định không gây ô nhiễm môi trường chỉ vì doanh nghiệp rửa đường thường xuyên(?). 

Mỗi ngày trôi qua, hoạt động trái phép của bê tông Việt Xuân vẫn mang lại lợi nhuận cho doanh nghiệp, sức khoẻ và an toàn của người dân vẫn bị ảnh hưởng. Việc sử dụng đất sai mục đích đang làm thay đổi hiện trạng đất, ô nhiễm môi trường đất, phá vỡ quy hoạch của tỉnh Phú Thọ nói riêng và nhà nước nói chung. Điều này khiến dư luận đang đặt ra câu hỏi, đây là do chính quyền buông lỏng quản lý hay cố tình “tạo điều kiện” cho doanh nghiệp hoạt động trái phép?

Người dân xã Vĩnh Thành cho biết từ khi trạm trộn bê tông Việt Xuân hoạt động, nhiều xe bồn xe tải lớn ra vào trạm gây bụi bặm, đường xá hư hỏng. Mỗi khi xe bồn chở bê tông đi qua là mỗi lần sợ hãi với người dân khi tham gia giao thông. Về kinh tế - xã hội, hoạt động sản xuất và kinh doanh trái phép không những gây ảnh hưởng xấu đến môi trường mà còn ảnh hưởng đến các nguồn thu ngân sách nhà nước. Nếu không có biện pháp xử lý triệt để, nguy cơ xảy ra tai nạn giao thông nghiêm trọng hoặc sự cố môi trường là hoàn toàn có thể, nhất là trong mùa mưa – khi nền đường yếu, xe quá tải dễ gây sạt lở.

Bên cạnh đó, việc phát triển các khu công nghiệp, cụm công nghiệp và làng nghề nếu không gắn với hệ thống xử lý chất thải đồng bộ sẽ tạo áp lực lớn lên nguồn nước, không khí và đất đai. Ở nhiều địa phương, ý thức bảo vệ môi trường của một bộ phận doanh nghiệp và người dân vẫn còn hạn chế; hiện tượng đổ rác thải không đúng nơi quy định, xả thải trực tiếp ra môi trường hay đốt rác tự phát vẫn diễn ra.

Song song với ô nhiễm môi trường là nguy cơ mất an toàn giao thông. Mặc dù tình hình tai nạn giao thông tại Phú Thọ có chuyển biến tích cực, song số vụ tai nạn và số người tử vong vẫn ở mức cao. Theo thống kê của Ban An toàn giao thông tỉnh, trong 10 tháng năm 2025 toàn tỉnh xảy ra hàng trăm vụ tai nạn và va chạm giao thông, làm hàng trăm người chết và bị thương.

Nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ nhiều yếu tố. Trước hết là sự gia tăng nhanh của phương tiện cá nhân trong khi hạ tầng giao thông ở nhiều khu vực chưa đáp ứng yêu cầu thực tế. Nhiều tuyến đường nhỏ hẹp, xuống cấp, thiếu hệ thống cảnh báo, đèn tín hiệu hoặc chưa được tổ chức giao thông khoa học.

Bên cạnh yếu tố hạ tầng, ý thức chấp hành pháp luật giao thông của một bộ phận người dân còn hạn chế. Các hành vi như phóng nhanh vượt ẩu, vượt đèn đỏ, sử dụng rượu bia khi lái xe, chở quá tải, đi không đúng làn đường vẫn diễn ra. Đáng lo ngại là tình trạng học sinh điều khiển xe máy khi chưa đủ tuổi, không đội mũ bảo hiểm hay lạng lách đánh võng ngày càng phổ biến. Theo thống kê của lực lượng chức năng, chỉ trong năm 2025 đã có hơn 6.800 trường hợp học sinh vi phạm an toàn giao thông bị xử lý tại Phú Thọ.

Thực trạng trên cho thấy, nếu không có giải pháp đồng bộ và quyết liệt, nguy cơ ô nhiễm môi trường và mất an toàn giao thông sẽ tiếp tục ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sống, sức khỏe cộng đồng cũng như mục tiêu phát triển bền vững của tỉnh.

Để giải quyết vấn đề này, trước hết cần nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước trong lĩnh vực môi trường và giao thông. Các cơ quan chức năng cần tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm về xả thải, khai thác khoáng sản trái phép, chở hàng quá tải, vi phạm hành lang an toàn giao thông. Việc áp dụng nghiêm các quy định mới của pháp luật về trật tự an toàn giao thông sẽ góp phần nâng cao tính răn đe và hình thành văn hóa giao thông trong xã hội.

Cùng với đó, tỉnh cần ưu tiên đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông gắn với bảo vệ môi trường. Các tuyến đường xuống cấp cần được cải tạo, mở rộng; bổ sung hệ thống biển báo, đèn tín hiệu, gờ giảm tốc tại các điểm đen tai nạn. Đối với các tuyến vận tải vật liệu xây dựng, cần có cơ chế kiểm soát tải trọng, che chắn phương tiện và vệ sinh mặt đường thường xuyên nhằm giảm bụi và ô nhiễm.

Một giải pháp quan trọng khác là đẩy mạnh phát triển giao thông xanh và đô thị xanh. Phú Thọ cần khuyến khích sử dụng phương tiện thân thiện môi trường, tăng diện tích cây xanh đô thị, kiểm soát khí thải phương tiện cơ giới và từng bước hạn chế các phương tiện cũ nát gây ô nhiễm cao. Việc xây dựng hệ thống giao thông công cộng thuận tiện cũng sẽ góp phần giảm áp lực phương tiện cá nhân.

Trong lĩnh vực giáo dục và tuyên truyền, cần coi đây là giải pháp lâu dài và bền vững. Công tác giáo dục ý thức bảo vệ môi trường, văn hóa giao thông phải được triển khai thường xuyên trong trường học, cơ quan, doanh nghiệp và khu dân cư. Việc xây dựng các mô hình “cổng trường an toàn giao thông”, “khu dân cư xanh – sạch – đẹp”, “tuyến đường tự quản” cần được nhân rộng trên toàn tỉnh.

Ngoài ra, cần phát huy vai trò của cộng đồng và các tổ chức chính trị - xã hội trong giám sát, phản biện và vận động nhân dân thực hiện tốt các quy định về môi trường và giao thông. Khi mỗi người dân nâng cao ý thức tự giác, coi việc bảo vệ môi trường và chấp hành luật giao thông là trách nhiệm công dân, hiệu quả quản lý xã hội sẽ được nâng lên rõ rệt.

Có thể khẳng định rằng, bảo vệ môi trường và bảo đảm an toàn giao thông không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là điều kiện tiên quyết cho sự phát triển bền vững của Phú Thọ. Thực tiễn hiện nay đòi hỏi tỉnh phải triển khai đồng bộ các giải pháp về hạ tầng, pháp luật, công nghệ và nâng cao nhận thức cộng đồng. Chỉ khi tạo được sự vào cuộc mạnh mẽ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, Phú Thọ mới có thể xây dựng môi trường sống an toàn, xanh sạch và văn minh, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Nhóm PV