Khó xác định vi phạm?

Thừa nhận thực tế lòng hồ Đại Lải bị xâm lấn, như trường hợp bến tàu được xây dựng trái phép tại Đảo Tép là một ví dụ cụ thể. Nhưng ông Nguyễn Đức Chính, GĐ Cty Thủy Lợi Phúc Yên, đơn vị được giao quản lý hồ cũng cho biết: Mặc dù trên danh nghĩa Cty Thủy Lợi Phúc Yên là đơn vị được cơ quan chức năng tỉnh Vĩnh Phúc giao quản lý hồ Đại Lải (theo ước tính khoảng 550ha). Tuy nhiên có một thực tế là lãnh đạo Cty Thủy Lợi Phúc Yên cho đến thời điểm hiện tại vẫn rất “mù mờ” về diện tích chính xác, cũng như mốc giới của hồ Đại Lải.

“Đối với việc xác định các tổ chức cá nhân vi phạm cũng là công việc khó khăn. Vì lẽ Cty Thủy Lợi Phúc Yên là đơn vị được giao quản lý vận hành hồ Đại Lải, nhưng đến thời điểm hiện tại vẫn chưa được bàn giao mốc giới, diện tích cụ thể” – ông Nguyễn Đức Chính, GĐ Cty Thủy Lợi Phúc Yên nói. Việc “mù mờ” như vậy, đương nhiên sẽ ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý vận hành hồ Đại Lải. Thậm chí, như lời thừa nhận của lãnh đạo đơn vị quản lý, rất khó xác định hành vi vi phạm của các cơ quan tổ chức có hành vi “xâm lấn” hồ Đại Lải, cũng là một thực tế đang được phơi bày.

“Chưa ai bảo rằng lòng hồ Đại Lải giờ còn 300ha hay 200ha? Muốn xác định được việc này thì phải lập quy trình điều tiết, phải có đội tư vấn, nhưng chúng tôi không làm được điều đó. Bây giờ hay có câu cửa miệng nói diện tích lòng hồ Đại Lải là 550ha, nhưng mà có ông nào, hay hồ sơ tài liệu nào bàn giao cho chúng tôi quản lý diện tích cụ thể như vậy đâu? Nếu muốn làm được điều đó, thì tỉnh Vĩnh Phúc phải đứng ra tổ chức tiến hành đo đạc, vẽ bản đồ mới xác định được chính xác diện tích của hồ Đại Lải hiện nay”– ông Nguyễn Đức Chính, GĐ Cty Thủy Lợi Phúc Yên khẳng định.

Ông Nguyễn Đức Chính giải thích thêm, để thực hiện đo vẽ và xây dựng bản đồ, xác định mốc giới phải cần nguồn kinh phí rất lớn mới thực hiện được. Trong điều kiện hiện nay, Cty không có đủ năng lực tài chính để thuê tư vấn, đo vẽ và xây dựng bản đồ.

Thực tế, Cty Thủy Lợi Phúc Yên cũng đã có văn bản gửi Sở TN&MT tỉnh Vĩnh Phúc, về việc cắm mốc giới hành lang bảo vệ hồ chứa thuộc Cty quản lý. Cụ thể, đối với trường hợp hồ Đại Lải văn bản 159/CTPT-QLN, ngày 9-5-2017 nêu rõ: “… Từ khi nhận bàn giao đến nay không có đủ hồ sơ tài liệu, không có mốc giới trên thực địa và trên bản đồ, nên công tác quản lý, bảo vệ công trình gặp nhiều khó khăn”.


Các chủ đầu tư đều sẵn sàng trưng ra hồ sơ, quyết định mà lãnh đạo UBND tỉnh Vĩnh Phúc cho phép họ thực hiện dự án được phê duyệt ở hồ Đại Lải – mà nhiều trường hợp cơ quan chức năng kiểm tra cũng bó tay không xác định được vi phạm.

Những điều trông thấy…

Lãnh đạo Cty Thủy Lợi Phúc Yên cũng cho biết, quá trình xây dựng và vận hành, hồ Đại Lải chưa bao giờ là hồ điều hòa, mà chỉ là hồ điều tiết nhiều năm. Chức năng của hồ Đại Lải từ ngày xưa, thời điểm ban đầu xây dựng (khoảng năm 1960) là phục vụ nông nghiệp, phục vụ tưới tiêu. Sau này, khoảng năm 1994 UBND tỉnh Vĩnh Phúc mới có quyết định phê duyệt quy trình điều tiết hồ Đại Lải, do vậy hồ bổ sung thêm chức năng kinh doanh phát triển du lịch dịch vụ tổng hợp khác.

Như vậy có thể thấy, tùy theo từng giai đoạn phát triển, hồ Đại Lải không chỉ giữ nguyên mục đích xây dựng ban đầu là phục vụ sản xuất nông nghiệp, mà bổ sung thêm cả chức năng phát triển du lịch dịch vụ, cũng là đúng đắn cần thiết. Tuy nhiên, vấn đề đang đặt ra tại hồ Đại Lải là làm sao để hài hòa lợi ích các bên, vì mục tiêu phát triển bền vững mà tỉnh Vĩnh Phúc luôn hướng đến. Phát triển du lịch dịch vụ, cũng cần chăm lo đến quyền lợi của những người dân ở khu vực hạ du dựa vào sản xuất nông nghiệp để mưu sinh.

Kể từ khi có thêm chức năng phát triển du lịch dịch vụ, hồ Đại Lải trở thành một “địa điểm vàng” thu hút các nhà đầu tư. Với lợi thế cảnh quan tự nhiên tươi đẹp, hồ Đại Lải dần trở thành một địa điểm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng được nhiều người biết đến.

Nhiều người dân lo ngại rằng: Việc đầu tư phát triển du lịch dịch vụ ở khu vực hồ Đại Lại, không chỉ khiến diện tích lòng hồ bị thu hẹp, ảnh hưởng tới hoạt động điều tiết sản xuất nông nghiệp vùng hạ du, môi trường bị hủy hoại. Những diễn biến “tiêu cực” này, nếu không có sự vào cuộc sớm của cơ quan chức năng, thì hồ Đại Lải nhiều khả năng trong tương lai gần sẽ trở thành một… hồ chết.

Thực tế cho thấy, hiện tại lòng hồ bị xâm lấn đã mất hết toàn bộ các đảo bán ngập. Bởi những đảo này đều được cấp phép “chia cho” các tổ chức cá nhân, xây dựng các dự án, công trình biệt thự, nhà điều hành, đảo du lịch… Việc các nhà đầu tư (nói chung) tiến hành xây dựng các công trình nhằm mục đích kinh doanh phát triển du lịch dịch vụ, cũng vấp phải nhiều ý kiến phản đối của người dân địa phương, vì “nhìn thấy” và lo ngại trước khả năng hồ mỗi ngày bị thu hẹp.

Mỗi khi cơ quan chức năng về thanh kiểm tra, thì tổ chức cá nhân thực hiện các dự án du lịch, lại trưng ra hồ sơ quyết định được cơ quan có thẩm quyền của tỉnh Vĩnh Phúc cho phép họ thực hiện dự án trong phạm vi mốc giới đã được giao. Tuy nhiên, thực tế đang diễn ra là rất đáng băn khoăn, lo ngại. Ở hầu hết những biên bản làm việc giữa cơ quan chức năng quản lý, với tổ chức cá nhân được phép tiến hành xây dựng các công trình ở hồ Đại Lải, đều thể hiện nội dung cho thấy: Việc xây dựng các công trình đều nằm trong phạm vi mốc giới mà cơ quan chức năng bàn giao.

Ví dụ trường hợp của Cty TNHH Đại Lải Việt Nam (chủ đầu tư sân golf, nhà ở sinh thái, biệt thự nghỉ dưỡng) bị phản ánh là có hành vi đổ đất xuống mặt nước hồ Đại Lải. Tiếp nhận thông tin này (thời điểm tháng 6-2018), các cơ quan chức năng quản lý đã phối hợp tiến hành kiểm tra việc san lấp mặt bằng các dự án của Cty liên quan đến hồ Đại Lải.

Quá trình kiểm tra, lực lượng chức năng xác định: “Tại vị trí quy hoạch đất biệt thự của Cty TNHH Đại Lải Việt Nam, đã đổ đất xuống sát mép nước hồ Đại Lải. Dùng thước thép, đo vị trí 1 từ mép dưới đường quy hoạch đến điểm cuối đổ đất (chưa tính mái ta luy) là 120m (so với chỉ giới được phê duyệt 130m). Tại vị trí 2, đo từ mép dưới đường quy hoạch đến đã san lấp (chưa tính mái ta luy) là 74m (so với chỉ giới được phê duyệt 85m)”.

Làm việc với chúng tôi, ông Lâm Minh Châu, Phó TGĐ Cty Đại Lải Việt Nam cũng khẳng định: “Khi thực hiện dự án, Cty san lấp mặt bằng đúng ranh giới, chỉ giới theo quyết định đã được UBND tỉnh Vĩnh Phúc phê duyệt”.

Và điều đáng ngờ là phần ta luy công trình (chìm dưới mặt nước) kéo dài ra lòng hồ bao nhiêu mét? Có vượt qua mốc giới quy hoạch hay không, thì cơ quan chức năng không xác định được. Được biết, lý do không xác định được độ dài mái ta luy là bởi đây là phần ngầm dưới lòng hồ, lực lượng chức năng kiểm tra vi phạm không có máy móc thiết bị để đo đạc chính xác?

Theo phapluatxahoi.n